Hij was als kind meermalen getuige van bloedige botsingen onder de uit Duitsers, Joden, Polen en Russen bestaande bevolking van zijn geboorteplaats. Als een van de oorzaken daarvan zag hij het taalverschil, waardoor hij reeds op jeugdige leeftijd op het idee kwam een wereldtaal samen te stellen. Hij heeft zich gedurende zijn gymnasium- en studententijd voortdurend daarmee beziggehouden en publiceerde twee jaar nadat hij de universiteit had verlaten (1887) onder het pseudoniem “D-ro Esperanto" zijn ontwerp, door hem oorspronkelijk “Lingvo Internacia" genoemd LITT.: E. Privat, Vivo de Z. (London 1920, Ned. ven. d. L. Belinfante-Ahn; Tragiek en triomf van Z., de vredesapostel, Den Haag 1934, 2de. Druk 1947); E. Wiesenfeld, Galerio de Zamenhof' oj (Horrem 1925); E. Drezen, Z. (Leipzig 1929).M. Boulton Zamenhof creator of Esperanto (1960)

Ludwig Zamenhof met zijn vrouw

In 1999 zijn er nog altijd 2 miljoen mensen die Esperanto spreken en in Nederland vijftien duizend.

Thomas Doebele en Maarten Schmidt maakte een ‘dokumenta filma’ die door de ‘VPRO televisie’ werd uitgezonden. In 1998.