zoon van Hans Conon von der Gabelentz en eveneens taalkundige

* 16 maart 1840, Poschwitz, bij Altenburg - † 11 december 1893, Berlijn.

Studeerde te Leipzig en te Jena in de rechten, bekleedde eerst verschillende betrekkingen bij de  magistratuur en werd in 1878 buitengewoon hoogleraar in de Aziatische talen te Leipzig, in 1889 hoogleraar te Berlijn.

In zijn hoofdwerk: Die Sprachwissenschaft (1891) was hij op verschillende punten zijn tijdgenoten vooruit. Hij wordt thans erkend als een van de belangrijkste voorlopers van de functionele en structurele taalkunde.