Pseudiniem van Davis Herbert Lawrence,

* Eastwood, Notts. 11.9.1885 – † Vence, Zuid-Frankrijk  2.3.1930

Hij was de zoon van een mijnwerker. Zijn moeder, een ontwikkelde vrouw, had een sterke invloed op zijn geestes- en gemoedsleven. Hij werd eerst kantoorbediende en later, na enkele jaren studie aan de universiteit van Nottingham, onderwijzer in Croydon (1908). Zijn eerste korte verhalen verschenen onder het pseudoniem Lawrence H. Davidson in The English Review (1909); zijn eerste roman, The white peacock, verscheen in het jaar dat zijn moeder stierf (1911). Het beste in dit nog onrijpe boek zijn de natuurbeschrijvingen, die ook aan zijn jeugdgedichten een bijzondere kleur geven. Daartoe aangespoord door Edward Garnett schreef hij over zijn eigen hartstochtelijk bewogen leven: de roman Sons and lovers (1913). Ten dele kritisch gericht tegen de industrialisatie en het schijnheilig burgerlijk fatsoen, is het boek vervuld van een diepe menselijkheid.

In 1914 liep hij weg met de Duitse barones Frieda von Richthofen, de gewezen vrouw van een hoogleraar aan de universiteit van Nottingham, met wie hij trouwde en die een gunstige invloed uitoefende op zijn werk. In The rainbow (1915) wordt de lezer deelgenoot gemaakt van zijn liefdes- en huwelijkservaringen.

De roman Women in love (1920), die hij zelf als zijn beste beschouwde, kreeg hij met veel moeite uitgegeven en bezorgde hem vanwege de gebruikte schuttingwoorden last met de autoriteiten. Hierin figureert hijzelf als Birkin, en Katherine Mansfield als Gudrun.

Na de oorlogsjaren, waarin hij veel moeilijkheden ondervond door de nationaliteit van zijn vrouw en zijn eigen afkeurende houding ten opzichte van de oorlog, verliet Lawrence Engeland en maakte reizen naar Ceylon, Australië, Nieuw-Zeeland en Mexico. In Australië ontstond de roman Kangaroo (1923), in Mexico The plumed serpent (1926), waarin Lawrences filosofie van het kosmische leven een nieuwe uitdrukking krijgt. Zijn laatste roman, Lady Chatterley's lover (privé-uitgave 1928 en 1959; eerste onverkorte uitgave 1959 in New York), werd een van de meest omstreden boeken uit de eerste helft van de 20ste eeuw.

De beste van Lawrences verhalen, zoals England, my England (1922), The Fox (1923), St. Mawr (1925), The woman who rode away (1929), zijn minder didactisch-apostolisch dan zijn romans: de vorm is artistieker, maar zij missen iets van de creatieve verbeeldingskracht. Ook in zijn gedichten toont hij zich beheerster dan in zijn romans. Tussen ca. 1914 en 1926 schreef hij acht toneelstukken en twee fragmenten, die niet alle in druk verschenen. Pas in 1965 ging A collier's Friday night in première, in 1968 gevolgd door The daughter-in-law en The widowing of Mrs. Holroyd.

Lawrences brieven geven een duidelijk beeld van zijn rusteloze natuur en van zijn nimmer aflatend gevoel van minderwaardigheid. Hij leed onder het onbegrip voor zijn werk, dat vaak als sensatieliteratuur werd gezien, hoewel dit allerminst de bedoeling van de auteur was. In de erotiek zag hij een mysterie, de oerkracht van het leven, de onderdrukking ervan als een ziekelijkheid van de beschaving. Meer dan eens overweegt in zijn romans deze ‘apostolische’ boodschap ten koste van de artistieke kwaliteiten. Lawrence wordt beschouwd als een van de belangrijkste Britse auteurs van de eerste helft van de 20ste eeuw.

Cambridge University Press publiceerde in 1984 voor het eerst de volledige tekst van Mr. Noon, een onafgemaakte autobiografische roman van Lawrence. Het manuscript was gedurende zestig jaar in privébezit en werd in 1972 geveild.

WERK: (o.a.): Romans: The trespassers (1912); The lost girl (1920); Aaron's rod (1922); The escaped cock (1929; onder de titel The man who died, 1930). – Poëzie: Love poems and others (1913); Look! We have come through (1917); New poems (1918); Bay (1919); Pansies (1929); Last poems (1932); Birds, beasts and flowers (1933). – Verhalen: The Prussian officer (1914); The ladybird (1923); The virgin and the gypsie (1930); The lovely lady (1933). – Overig proza: Twilight in Italy (1916); Sea and Sardinia (1921); Psychoanalysis and the unconscious (1921); Mornings in Mexico (1927); A propos Lady Chatterley's lover (1930); Pornography and obscenity (1929).