* Kelvinside 7.9.1836 – Londen 22.4.1908.

Hij kreeg in 1868 voor de liberale partij zitting in het Lagerhuis. Hij bekleedde verschillende ministersposten in ministeries van  Gladstone. Sinds 1898 trad hij in het Lagerhuis op als leider van de liberale partij. Zijn overtuiging dat aan Ierland zelfbestuur (Home Rule) moest worden gegeven en zijn veroordeling van de Tweede Boerenoorlog vonden ernstige oppositie in zijn eigen partij.

Hij steunde echter de regering wel in de oorlog, maar streed voor zo snel mogelijk toekennen van autonomie aan de voormalige Boerenrepubliek en veroordeelde de barbaarse wijze van oorlogvoeren zeer scherp. Ten slotte wist hij de liberalen te herenigen tegenover de nieuwe tariefpolitiek van Joseph Chamberlain en vóór de strijd tegen de macht van het Hogerhuis.

In dec. 1905 werd hij eerstenminister en minister van Financiën. Onder zijn leiding werden verscheidene sociale hervormingen ingevoerd. In de schoolstrijd werd de regering gedwarsboomd door het Hogerhuis. De strijd tegen het Hogerhuis, na zijn dood gewonnen door de liberalen, werd door hem voorbereid. Hij bracht de regeling van het zelfbestuur voor Zuid-Afrika nog feitelijk tot stand (1908). Op 5 april 1908 trad hij, doodziek, af en werd vervangen door Asquith.

LITT.: J.A.Spender, The Life of the R.Hon Sir. H.C.B (2dln Londen 1923)