eigenlijk: Thomas (doopnaam: Jacobus) de Vío

* Gaeta 20.2.1469 – † Rome 10.8.1534.

Hij was theoloog en generaal van de orde der dominicanen in de beginperiode van de Reformatie, werd in 1494 magister in de theologie in Padua, doceerde daar evenals te Brescia en Pavia en van 1500 tot 1507 in Rome. In 1508 werd hij generaal overste van zijn orde, in 1517 kardinaal, een jaar later aartsbisschop van Palermo en in 1519 bisschop van zijn geboortestad Gaeta. Hij trad op als pauselijk legaat op de Rijksdag van Augsburg in 1518, waar hij tegenover Luther kwam te staan, en was de raadsman van verscheidene pausen, o.a. van Adrianus VI en Clemens VII. Cajetanus was als wijsgeer en theoloog een scherpzinnig volgeling van Thomas van Aquino, echter met behoud van een kritische zelfstandigheid.

Cajetanus' theologie is vooral te vinden in zijn commentaar op Thomas' Summa theologiae. Naast kleinere monografieën hebben wij van hem ook nog in handschrift een commentaar op de Sententiae van Petrus Lombardus. Zijn werk over de verhouding van de pauselijke macht en die van een concilie (Tractatus de comparatione auctoritatis papae et concilii,  moderne uitg. 1936) is van belang voor de ecclesiologie en het kerkelijk recht.

UITG: Opera omnia (5 dln., 1639). Zijn commentaar op de Summa is uitgegeven in de editio Leonina van Thomas' werken

LITT,: A. Cossio, C.e la Riforma (I.Cividale 1902) I R. C. Jenkins, Pretridentine doctrine. A review of the commentary (III the commentary on the scrtiptures of Thom de Vio (London 1891); P. Mortier O.P.Hist. des Maitres Généreaux de l'Ordre des frères Prècheurs, V. (Paris 1911), blz. 141 vlg.; M. Grabmann, Gesch. d. Kathol. , Theol. (Freiburg 1933). blz. '51 vlg.