* 2.11.(?)1734 bij Reading - † 26(?) 9.1820 Saint Charles.

Hij was een van de eerste blanken die Kentucky ontsloten. Hij was medestichter van verscheidene nederzettingen, waarvan de eerste naar hem genoemd is: Boonesborough. Reeds tijdens zijn leven was hij een legendarische figuur en in de verhalen van J. Fenimore Cooper stond hij model voor Lederkous en Valkoog.

LITT.: J. Filson, Discovery, settlement and present state of Kentucky (1784); W.H. Miner, Bibliography of writings concerning D. Boone (1901); R.G. Thwaites, D. Boone (1902).

The American Pioneer

door John Mack Faragher

429 blz.. geïll.. Henry Holt 1992,

f 65,- ISBN 0 8050 1603 1

(Luuc Kooijmans)

Een zondagmiddag in juli !776. Terwijl Daniel Boone thuis in zijn ondergoed een dutje ligt te doen, vaart een van zijn dochters met twee vriendinnen in een kano over de Kentucky rivier. Plotseling wordt de kano gegrepen door een groep Indianen en de meisjes worden gillend het bos bijgesleept.

Zodra er alarm is geslagen, verzamelt Boone een groepje mannen en hij zet onmiddellijk de achtervolging in, op blote voeten.

Na twee dagen bepaalt Boone op grond van de sporen dat de Indianen een voorsprong van minstens tien mijl hebben, en dat het nemen van een kortere weg de enige kans is om ze in te lopen. Hij kent het gebied en hij weet waarheen de Indianen op weg zijn. De achtervolgers trekken voort zonder nog op sporen te letten en zo weten ze de kidnappers inderdaad in te halen. Na een kort vuurgevecht slagen ze erin de meisjes te bevrijden.

Dank zij dergelijke verhalen, opgetekend door John Filson in de biografie The Adventures of Col. Danlel Boone (verschenen in 1784), was Boone al bij zijn leven een held. Hij ging vooral door voor een man die de 'wilden' mores had geleerd. In zijn nadagen maakte Boone daar bezwaar tegen, maar zoals bekend heeft een mens niet veel te zeggen over zijn imago, en Boone bleef, ook postuum. de man die de Indianen de baas was geweest.

Boone’s nagedachtenis viel in handen van dichters, schrijvers en politici. Hij stond model voor de held van James Fenimore Coopers bestsellers The Pioneers en The Last of the Mohicans. Hij was het onderwerp van de meest gelezen Amerikaanse biografie van de negentiende eeuw. Biographical Memoir of Daniel Boone. The First Settler of Kentucky, door Timothy Flint (dertien herdrukken tussen 1833 en !868), waarin hij vooral werd aangeprezen als een echte man, aan wie de jeugd een voorbeeld kon nemen.

Toen in het begin van de twintigste eeuw de Amerikaanse padvinders-beweging werd opgericht, was aanvankelijk het voornemen om de beweging 'The Sans of Daniel Boone' te noemen.

Na zijn dood werd Daniel Boone door uiteenlopende stromingen geannexeerd.

Terwijl hij vaak werd afgeschilderd als de pionier die de weg had bereid voor de beschaving, zagen romantici als Byron in Boone juist de incarnatie van de 'natural man'. die een ongecompliceerd leven leidde in de wildernis, "killing nothing but a bear or buck".

NIET SPRAAKZAAM

Ook in onze eeuw bleven diverse interpretaties van Boones leven circuleren, maar de populaire versie, neergelegd in stripverhalen. film en tv-series, werd steeds meer een karikatuur in de trant van "the rippin' est, roarin' est, fightin' est man the frontier ever knew" Een van de redenen daarvoor was het ontbreken van serieus historisch onderzoek. Er was wel veel materiaal bijeengebracht door de negentiende-eeuwse feitenverzamelaar L. C. Draper, maar die was er na tientallen jaren van interviews en archieven doorzoeken niet in geslaagd daar een biografie van te maken. Hij leed aan een kwaal die menig onderzoeker voor- en nadien heeft dwars gezeten, en de klacht die hij aan het einde van zijn leven uitte moet velen - van hen uit het hart gegrepen zijn: "Ik heb mijn leven verspild... Ik kan niets schrijven zolang ik bang ben dat er nog een feit, hoe klein ook, over het hoofd gezien is."

Gebruik makend van het materiaal van Draper heeft de historicus John Mack Faragher nu Daniel Boone. The Life and Legend of an Amecain Pioneer geschreven. Het is een boek dat vol staat met prachtige Indianenverhalen, opgetekend uit de mond van ooggetuigen die omschrijvingen hanteren als "the worst barbecued man l ever saw", en biedt zowel een reconstructie van het leven aan de 'frontier' als een evenwichtige biografie, waarin niet is geprobeerd de tegenstrijdigheden in het leven van de hoofdpersoon weg te werken.

Omdat hij gaarne alleen was en weinig spraakzaam, is Boone wel afgeschilderd als asociaal. Ten onrechte. volgens Faragher. Boone was inderdaad niet van het type dat iedere avond stipt om zes uur thuis is. Een- maal op jacht liet hij zijn gezin soms meer dan een jaar alleen. Als zijn vrouw in de tussentijd eens beviel van een kind dat hij niet verwekt kon hebben. deed hij daar niet moeilijk over. Hij bleef desondanks toegewijd aan zijn familie. die onderdeel vormde van een hechte clan.

Daniel Boone werd geboren in 1734. temidden van Quakers. twintig jaar nadat zijn vader uit Engeland naar Pennsylvania was gekomen. een gebied dat op dat moment op de grens lag van de Europese kolonisatie in Noord Amerika en de wild west, waar velen zich gingen settelen.

maar Daniel trok van jongs af aan liever de bossen in. Hij was duidelijk beter in jagen dan in lezen en schrijven, en aangezien zijn ouders die vaardigheid in hun omstandigheden ook nuttiger achtten, bezocht hij nimmer een school.

GOUOEN BERGEN.

Aan de ‘frontier' werd op wild gejaagd voor het vlees en de huiden, zowel voor eigen gebruik als om mee te handelen. Via de handel kwamen de immigranten in contact met Indianen, van wie ze ook de techniek van het jagen overnamen. (De meeste immigranten hadden geen ervaring met de jacht, omdat jagen in Europa destijds een privilege was van de adel.)

Er ontstond een wederzijdse beïnvloeding, en jagers van Indiaanse en Europese origine waren soms nauwelijks van elkaar te onderscheiden. Daniel Boone kleedde zich in Indiaanse stijl, en droeg zijn lange haar in vlechten.

Pas toen de familie Boone in de jaren vijftig naar een nieuw grensgebied in North Carolina trok, werd Daniel geconfronteerd met gewapende strijd tussen kolonisten en Indianen. Hij zou later beweren dat hij de mentaliteit van de Indianen prefereerde boven die van de blanken, maar toen had hij hen inmiddels wel tientallen jaren op leven en dood bestreden.

Boone zelf wist steeds op miraculeuze wijze te ontsnappen, maar twee van zijn zoons werden in de gewelddadige strijd gescalpeerd. Daniel Boone verwierf zijn reputatie vooral dank zij zijn pionierswerk in het nog ongerepte Kentucky. Zo stak hij in het voorjaar van 1769 met vijf anderen de Ohio rivier over om het beloofde land te verkennen. Ze trokken over de befaamde Cumberland Gap, onderwijl op wild jagend, met de bedoeling de huiden naderhand te verkopen. Betrapt door Shawnees ging de buit grotendeels verloren, maar Boone kwam zelf in elk geval heelhuids thuis.

Onder: George C. Bingham, Daniel Boone Escorting Settlers Through the Cumberland Gap, 1851-52

Hij was twee jaar weggeweest. Door de bossen trekkend, had Daniel Boone zich een soort kennis verworven die aan de 'frontier' buitengewoon nuttig was. Zijn diensten werden gezocht door bijvoorbeeld grondspeculanten, die hem gouden bergen beloofden als hij zich in Kentucky zou vestigen.

Dat gebeurde in 1775. Boone nam zijn familie en enkele tientallen andere pioniers mee. Hij werd belast met de verdediging van een van de kampen van de kolonisten (te zijner ere Boonesborough genoemd), en kreeg de rang van kapitein. Zijn opdracht was niet eenvoudig, want de Indianen waren  vastbesloten om de settlers ten oosten van de bergen te houden. Twee jaar eerder was een eerste poging tot vestiging in Kentucky verijdeld, en vanaf 1775 werden de kolonisten onophoudelijk bestookt.

GEADOPTEERD

Het leven in Boonesborough, ver van de 'beschaafde' wereld, was vol ontberingen. De winters waren streng en Indianen vernielden alles wat de kolonisten probeerden te verbouwen. Wie zich buiten het kamp begaf, liep de kans te worden gedood. Boone werd omsingeld toen hij het waagde met een groep mannen in de directe omgeving zout te winnen. Toen hij zag dat verzet kansloos was en slechts tot onnodig bloedvergieten zou leiden, zorgde hij ervoor dat te gehele groep zich zonder slag of stoot overgaf.

De mannen werden niet domweg gevangen gehouden maar geadopteerd.

Faragher beschrijft hoe blanken via een serie rituelen tot Indiaan werden gemaakt en vervolgens in de gemeenschap te werk gesteld. Boone werd als zoon geadopteerd door het stamhoofd. Hoewel veel geadopteerden op den duur ontsnapten, waren er ook die zo tevreden waren met hun nieuwe status, dat ze uit vrije wil bleven. Boone zelf bleef tot hij vernam dat de Indianen van plan waren Boonesborough in te nemen.

Na een uitputtende vlucht van enige dagen, in de wildernis achtervolgd door Shawnees, wist hij het kamp te bereiken en de bewoners te waarschuwen voor de op handen zijnde aanval.

Hoewel hij de Indianen had beloofd dat hij zou zorgen dat de kolonisten zich zouden overgeven, werd Boonesborough onder zijn leiding met hand en tand verdedigd. Zijn strategie werd evenwel niet door iedereen geapprecieerd, en Boone werd officieel van verraad beschuldigd. Hoewel hij werd vrijgesproken (en zelfs bevorderd tot majoor) bleef er een zeker wantrouwen bestaan. Aan de 'frontier' domineerden macho's en heethoofden, voor wie Boone’s prudentie gelijk stond met lafhartigheid.

Toen hij enkele jaren later bij een confrontatie met Indianen nog eens pleitte voor een voorzichtige koers, werd hij overschreeuwd door mannen die riepen "them that ain't cowards follow me!". Niemand kon het zich veroorloven voor lafaard te worden versleten en iedereen volgde dus, ook Boone, om vervolgens genadeloos in de va! te lopen. Onder de vele gesneuvelden was een van Boone’s zoons.

SCHULDEN

In materieelopzicht hield Daniel Boone weinig over aan zijn heldendaden.

Van het land dat hem als beloning voor zijn diensten was toegezegd kreeg hij uiteindelijk niets. Terwijl anderen profiteerden van het vuile werk dat hij had verricht, trok hij met zijn familie van de ene uithoek naar de andere, zonder zich ooit comfortabel te kunnen vestigen. Hij werd steeds minder enthousiast over de beschaving waarvan hij de voortrekker was geweest.

Het was natuurlijk nimmer zijn doel geweest om de weg te bereiden voor de civilisatie. Boone was gewoon een ‘woodsman' die op zijn eigen manier had getracht zijn familie te onderhouden. Maar het was ook niet zo lat hij de beschaving principieel afwees.

Faragher laat zien dat Boone wel degelijk heeft geprobeerd een graantje mee te pikken en zijn fortuin te maken met grondspeculatie. Maar zijn temperament bleek daar liet geschikt voor. Beladen met schulden keerde hij ten slotte terug naar het leven dat hem wel lag, dat van de jager.

In de jaren negentig probeerde Daniel Boone weer te leven als in zijn jeugd, maar hij was niet jong meer. Hij was inmiddels in de zestig en kreeg steeds meer last van reuma. Uiteindelijk moest hij beren en buffels met rust laten en zich laten onderhouden door zijn kinderen en kleinkinderen.

Aan het einde van zijn leven was hij en soort bezienswaardigheid geworden. Mensen kwamen hem opzoeken om hem zijn avonturen te horen vertellen.

Boone ontweek hen zoveel mogelijk. Hij liet een doodskist maken en ging daar nu en dan fluitend in liggen.