BONGER, Willem Adriaan
Nederlands socioloog en criminoloog (1876-1940)
* Amsterdam 6.9.1876 – † Amsterdam 14.5.1940
Hij studeerde rechten te Amsterdam, was daarna in het verzekeringswezen werkzaam en werd in 1922 hoogleraar te Amsterdam. Hij was de eerste Nederlandse hoogleraar wiens onderwijsopdracht naast de criminologie de sociologie omvatte. Hij wijdde zich vooral aan criminologische onderzoekingen, waarbij hij tot deterministische conclusies kwam. Zijn sociologische publicaties betreffen de problematiek van de oorlog en het socialisme. Veel indruk maakten zijn studies over de moderne democratie. Hij was een vooraanstaand, zij het zeer onafhankelijk lid van de SDAP en genoot internationale reputatie. Bij de intocht van de Duitse troepen benam hij zich het leven.
WERK: Criminalité et conditions économiques (1905; diss.); Geloof en misdaad (1913); De oorlog en de schuldvraag (1917); Evolutie en revolutie (1919); Over de evolutie der moraliteit (1922; oratie); Vermogen en inkomen in Nederland gedurende de oorlogstijd, 1913–1920 (1923); Intellectuelen en socialisme (1925); Problemen der democratie (1934, herdr. 1967); Democratie en selectie (1938); Ras en misdaad (1939); Verspreide geschriften (2 dln., 1950).