Vanaf het begin van de jaren vijftig actief in het New Yorkse jazzleven. Hij ‘ontdekte’ latere grootheden als Ornette Coleman, Don Cherry, Pat Metheny, Jaco Pastorius en Carla Bley (zijn vrouw tussen 1957 en 1964). Bleys muzikale visie varieert van oorverdovend (Barrage) tot uiterst verstild (Japan Suite), een eigenschap die van grote invloed was op de Europese improvisatoren van het latere ECM-label. Hoewel hij als een van de eersten experimenteerde met synthesizers en elektronische muziek, ligt de nadruk in zijn werk van na 1973 op akoestische muziek. Bley giet de klankenrijkdom van de concertvleugel al improviserend in een logische muzikale vorm.

WERK: Introducing Paul Bley (1954), Footloose (1963), Barrage (1965), Closer (1966), Touching (1966), In Haarlem (1967), Ballads (1971), Open, To Love (1973), Scorpio (1973), Japan Suite (1976), met Jimmy Giuffre en Lee Konitz: IAI Festival (1978), Solo (1988), met Jimmy Giuffre en Steve Swallow: The Life Of A Trio (2 delen, 1990), Synth Thesis (1994), met Evan Parker en Barre Phillips: Time Will Tell (1995), Mind Set (1998). Boek: Stopping time; Paul Bley And The Transformation Of Jazz (2000).